Historia

Historyczne źródła pisane wspominają o Czastarach w początkach XV wieku. Wieś była własnością monarszą, królewską należącą do starostwa wieluńskiego. Od początku XVI wieku znajdowała się w rękach prywatnych. Pochodzenie nazwy nie zostało wyjaśnione. Legenda wywodzi ją od słów czas za staryli. Inna wersja wskazuje na czeskie pochodzenie nazwy cestary: robotnicy drogowi, służba drogowa, służba bezpieczeństwa drogowego. (P. Anders "Województwo Kaliskie" i A. Stawski "Monografia Czastar").


Kościół w Czastarach

 

kosciol

Kościół Parafialny Sanktuarium Maryjne w Czastarach

 

Kościół Parafialny Sanktuarium pod wezwaniem Narodzenia Najświętszej Marii Panny w obecnej formie został wybudowany w 1847 r. Jest to siódmy kościół wybudowany w tym miejscu. Inicjatorem i zarazem fundatorem budowy kościoła był hrabia Leopold Trepka - dziedzic z Parcic. W okresie okupacji hitlerowskiej Niemcy zamienili kościół w magazyn zboża, służył on również jako areszt., w którym więziono Polaków. Zakuwano ich w łańcuchy i kajdany, które przetrwały do dnia dzisiejszego. Wyeksponowane są w kościele w specjalnej gablocie jako dowód torturowania ludzi w okresie okupacji. Na cmentarzu w Czastarach znajduje się mogiła 6 żołnierzy polskich poległych w 1939 r. pod Nalepą, gdzie wzniesiono obelisk w miejscu bitwy polskich żołnierzy z Wermachtem. Do niedawna leżała tu także płyta nagrobkowa Elżbiety Czartoryskiej z 1623 r.

Rys historyczny parafii i kościoła w Czastarach

Najstarsza wzmianka o istnieniu parafii Czastary pochodzi z 1460 roku. Zawarta jest w akcie dotacyjnym wystawionym przez Królową Bonę dla parafii Sokolniki. Analiza słowotwórcza wskazuje na to, że nazwa CZASTARY pierwotnie oznaczała ludzi- dróżników, którzy mieli piecze nad drogami. Z czasem przeszła ona na zamieszkiwaną przez nich osadę. Czesi zachowali do dziś rzeczownik CESTAR ( to znaczy dróżnik ). A właśnie w Czastarach krzyżował się szlak biegnący z północy ze Sokolnik na południe z drogą biegnącą z Kasztelani rudzko-wieluńskiej do Kalisza. Ponieważ przyjmuje się, że osady zwane służebnymi powstawały w Polsce w XI-XII wieku do tego czasu należy odnieść początki CZASTAR, które do 1795 roku były wsią królewską. W roku 1521 sporządzony został urzędowy opis parafii i kościoła. Wizytacje z wieku XVIII wspominają o starym kościele drewnianym pod wezwaniem Narodzenia NMP oraz o tym, że kościół ten w 1754 roku został odbudowany przez księcia Aleksandra Sułkowskiego. W kościele tym było 5 ołtarzy, między innymi w południowej kaplicy był ołtarz z obrazem Narodz. NMP, uważanym za łask słynący Kościół ten w 1845 roku uległ pożarowi. Na jego miejscu zbudowany został w 1847 roku obecny kościół murowany z cegły, trójnawowy, w stylu klasycystycznym. Fundatorem był właściciel wsi Parcice Leopold Trepka po swoim nawróceniu się z kalwinizmu na katolicyzm. Kościół ten 11.X.1886 roku konsekrował biskup włocłaski Aleksander Bereśniewicz. Odpust 8. IX .Narodz.NMP śriągał zawsze wielkie rzesze wiernych także z okolicznych parafii. W 1903 roku ks. Proboszcz Apolinary Kukowski zakupił nowy obraz Matki Bożej Częstochowskiej do głównego ołtarza, który znajduje się na nim do dziś. W czasie II wojny światowej okupant niemiecki kościół zamienił na spichlerz a zakrystię na areszt. Po wojnie pierwszy proboszcz ks. Mieczysław Piega odnowił obraz. Do roku 1953 odpusty 8 września odbywały się bez większych przeszkód. W następnych latach władze Polski Ludowej utrudniały wiernym przybycie do Czastar na odpust. Ciągnącym na odpust Milicja Obywatelska pisała mandaty za byle co.

 

Parafią administrowali następujący kapłani:

1827 r. – ks. Ignacy Burdzyński

1844 r.- ks. Łukasz Bęczkowski

1853 r. – ks. Jan Szeligowski

1855 r. Ks. Jakub Godziszewski

1858 r.- Ks. August Panaszkiewicz

1863 r.- Ojciec Paweł Sikorski-Paulin z Wieruszowa

1870 r.- ks. Alojzy Amman

1876 r.- ks. Gabriel Nowak

1881r.- ks. Ksawery Lipka

1887 r.- ks. Karol Załęcki

1890 r.- ks. Antoni Patocki

1895 r. – ks. Jan Czok

1898 r. – ks. Apolinary Kukowski

1906 r.- ks. Michał Kuśmierski

1916 r. – ks. Piotr Gogolewski

1925 r. – ks. Władysław Wilczyński

1932 r. – ks. Edward Bendowski

1939 r. – ks. Bolesław Stradowski ( 22 maja 1940 r. zastrzelony przez nimieckich żandarmów )

1940-1945 – kosciół zamknięty przez Niemców – nie ma księdza

1945 r.- ks. Mieczysław Piega

1959 r. – ks. Lucjan Nowak

1966 r. – ks. Ewaryst Szopiński

1971 r.- ks. Edward Bujak

1986 r. – ks. Lucjan Kucharski

2005 r. - ks. Jacek Kalferszt (obecny administrator parafii)

 

  

Kościół w Radostowie

 

kosciol radostow

Kościół Św.Rocha w Radostowie

 

Pierwsza kaplica pod wezwaniem św. Rocha wybudowana została przez mieszkańców Radostowa w 1914 r. Służyła ona do 1939 r., kiedy to została zburzona, a na jej miejscu wybudowany został nowy kościół murowany. Tylko ściana frontowa dawnej kaplicy została użyta w całości jako ściana frontowa kościoła. Kościół ten jest jednonawowy. W czasie okupacji został zamknięty i obrabowany przez Niemców z przedmiotów liturgicznych, później odnowiony i na nowo wyposażony przez kolejnych proboszczów powojennych


Zabytkowe kapliczki i krzyże

 

kapliczka czastary

Kapliczka przy Plebani w Czastarach

W parafii Czastary znajdują się 24 kapliczki, 25 krzyży oraz 2 obrazki, które usytuowane są w różnych miejscowościach gminy. Mają one niekiedy ponad 100 - 150 letnią historię.

kapliczka parcice

Kapliczka w Parcicach

krzyz parcice

 

Krzyż w Parcicach


Dąb Wolności

dab
Dąb Wolności skrzyżowanie ulic Wolności z Miodową i Zachodnią
 

Dąb ten został posadzony w 1928 roku, w dziesiątą rocznicę odzyskania niepodległości. Dla upamiętnienia tego faktu władze gminne ufundowały tablicę pamiątkową, którą w dniu 11 listopada 1991 r. poświęcono i odsłonięto. Od Dębu Wolności bierze swą nazwę główna ulica Czastar.


Park w Parcicach

dworek rys

Dwór w Parcicach w rysunku

W miejscowości Parcice w XVIII wiecznym parku znajdują się ruiny XIX wiecznego zespołu dworskiego zbudowanego w stylu klasycystycznym, z czterokolumnowym portykiem i owalnym salonem na osi, który nie przetrwał w swej świetności do dziś. (Jak dowodzą wykopaliska, wcześniej znajdowała się tutaj inna siedziba szlachecka. Jednym z dowodów jest tablica nagrobkowa Elżbiety Czartoryskiej z 1623 r., którą po wojnie odnaleziono i przewieziono na cmentarz w Czastarach). W pałacu podziwiać można było stylową stolarkę, posadzki, kominki i sztukaterię. Piękne piece kaflowe udało się uratować. Obecnie 5 pieców znajduje się w ekspozycji Muzeum Wnętrz Dworskich w Ożarowie. Dworek otacza park krajoznawczy o owierzchni 7,49 ha z pomnikami przyrody, którymi są unikalne w skali Europy 2 platany kalifornijskie mające w obwodzie do 450 cm, dąb o średnicy 560 cm oraz wiąz. Na trasie z Parcic do Krajanki znajdują się Wydmy Parcickie, tzw. Łyse Góry.

dworek cz

Dwór fotografia

platan dworek

Platan Kalifornijski w tle ruiny dworku

dab pomnik przyrody

Dąb (srednica 560 cm.)

obelisk nalepa2

 

Pamiątkowy obelisk

tablica

Pamiątkowa tablica na budynku stacyjnym w Czastarach

 

 

Archiwalne zdjęcia Dworku w Parcicach

 

DWOREK M

DWOREK2M

DWOREK3 M